การพัฒนาระบบวิธีการเรียนการสอนผ่านระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ตเน้นลักษณะบทเรียนชนิดเสนอเนื้อหาและปฏิสัมพันธ์
วัตถุประสงค์การวิจัย
เพื่อสร้างรูปแบบบทเรียนลักษณะต่างๆสำหรับการเรียนการสอนผ่านระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ต
การพัฒนาระบบวิธีการเรียนการสอน ผ่านระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ต เน้นลักษณะบทเรียนชนิดเสนอเนื้อหาและปฏิสัมพันธ์ เพื่อให้เกิดความเข้าใจในหลักการและทฤษฎีด้านต่างๆที่ใช้ประกอบในการพัฒนา จึงได้มีการเรียบเรียงและนำเสนอหลักการสำคัญจากเอกสาร ตำราและผลงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ดังนี้
หลักการเรียนการสอนผ่านเครือข่ายอินเตอร์เน็ต
เครือข่ายอินเตอร์เน็ต มีศักยภาพสูงหลายด้าน และเมื่อพิจารณาวิธีการเสนอเนื้อหาที่นำเสนอผ่านเว็บต่างๆ ต้องพิจารณาว่าสามารถนำมาใช้เพื่อการเรียนการสอนได้อย่างไรบ้าง จึงได้ศึกษาเอกสารและการวิจัยที่เกี่ยวข้องกับการเรียนการสอนด้วยอินเตอร์เน็ต ดังนี้
การเรียนการสอนด้วยเว็บ(Web-Based Instruction)
อินเตอร์เน็ตในมุมมองที่เกี่ยวกับการเรียนการสอน ต้องมองไปที่วิธีการและเนื้อหาที่นำเสนอในหน้าเพจ มากกว่าที่จะมองในมุมเชิงวิศวกรรม มีการให้ความหายของการเรียนการสอนด้วยเว็บ หรือ เว็บช่วยสอน ดังนี้
1.ส่วนประกอบหลักของการเรียนการสอนผ่านเครือข่ายอินเตอร์เน็ต
สำหรับการเรียนการสอนโดยใช้อินเตอร์เน็ตควรประกอบไปด้วย
1.1 หลักสูตร( content development )
1.1.1 ทฤษฎีการเรียนการสอน
1.1.2การออกแบบวิธีการเรียนการสอน
1.1.3 การพัฒนาหลักสูตร
1.2 ส่วนประกอบในรูปแบบของมัลติมีเดีย(multimedia component)
1.2.1 ตัวหนังสือและกราฟฟิก
1.2.2 เสียงที่ต่อเนื่อง ( audio streaming )
2.หลักการพื้นฐานการจัดการเรียนการสอนกับการจัดกิจกรรมการสอนผ่านเว็บ
สรุปหลักการพื้นฐานของการจัดการเรียนการสอนกับการเรียนการสอนผ่านเว็บดังนี้ คือ
2.1ในการจัดการเรียนการสอนโดยทั่วไป ควรส่งเสริมให้ผู้เรียนและผู้สอนสามารถติดต่อสื่อสารกันได้ตลอดเวลา ผู้เรียนที่เรียนผ่านเว็บสามารถสนทนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็นรวมทั้งซักถามข้อข้องใจกับผู้สอนได้โดยทันทีทันใด เช่น การมอบหมายงานส่งผ่านอินเตอร์เน็ตจากผู้สอนเมื่อผู้เรียนได้รับมอบหมายก็จะสามารถทำงานที่ได้รับมอบหมายและส่งผ่านอินเตอร์เน็ตกลับไปยังอาจารย์ผู้สอนหลังจากนั้นอาจารย์ผู้สอนสามารถตรวจและให้คะแนน พร้อมทั้งส่งผลย้อนกลับไปยังผู้เรียนได้ในเวลาอันรวดเร็ว
2.2 การจัดการเรียนการสอนควรสนับสนุนให้มีการพัฒนาความร่วมมือระหว่างผู้เรียน ความร่วมมือระหว่างกลุ่มผู้เรียนจะช่วยพัฒนาความคิดความเข้าใจได้ดีกว่าการทำงานคนเดียว ผู้เรียนที่เรียนผ่านเว็บแม้ว่าจะเรียนจากคอมพิวเตอร์ที่อยู่กันคนละที่แต่ด้วยความสามารถของเครือข่ายอินเตอร์เน็ตที่เชื่อมโยง เครือข่ายคอมพิวเตอร์ทั่วโลกไว้ด้วยกันทำให้ผู้เรียนสามารถติดต่อสื่อสารกันได้ทันทีทันใด เช่น การใช้บริการสนทนาแบบออนไลน์ที่สนับสนุนให้ผู้เรียนติดต่อกันได้ตั้งแต่ 2 คนขึ้นไปจนถึงผู้เรียนกลุ่มใหญ่
2.3ควรสนับสนุนให้ผู้เรียนรู้จักแสวงหาความรู้ด้วยตนเอง(active learning)
หลีกเลี่ยงการกำกับ ให้ผู้สอนเป็นผู้ป้อนข้อมูลหรือคำตอบ ผู้เรียนควรเป็นผู้ขวนขวายใฝ่หาความรู้ต่างๆเองโดยการแนะนำของผู้สอน เป็นที่ทารบกันดีอยู่แล้วว่าอินเตอร์เน็ตเป็นแหล่งข้อมูลที่ใหญ่ที่สุดในโลก ดังนั้นการจัดการเรียนการสอนผ่านเว็บนี้จะช่วยให้ผู้เรียนสามารถหาข้อมูลได้ด้วยความสะดวก และรวดเร็วทั้งยังหาข้อมูลได้จากแหล่งข้อมูลทั่วโลก เป็นการสร้างความกระตือรือร้นในการใฝ่หาความรู้
2.4 การให้ผลย้อนกลับแก่ผู้เรียนโดยทันทีทันใดช่วยให้ผู้เรียนได้ทราบถึงความสามารถของตน อีกทั้งยังช่วยให้ผู้เรียนสามารถปรับแนวทาง วิธีการหรือพฤติกรรมให้ถูกต้องได้ผู้เรียนที่เรียนผ่านเว็บสามารถรับผลย้อนกลับทั้งจากผู้สอนเองหรือแม้กระทั่งจากผู้เรียนคนอื่นๆได้ในทันทีทันใด ควรสนับสนุนการจัดการเรียนการสอนที่ไม่มีขีดจำกัด สำหรับบุคคลที่ใฝ่หาความรู้ การเรียนการสอนผ่านเว็บเป็นการขยายโอกาสให้กับทุกๆคนที่สนใจศึกษาเนื่องจากผู้เรียนไม่จำเป็นจะต้องเดินทางไปเรียน ณ ที่ใดที่หนึ่งผู้ที่สนใจสามารถเรียนได้ด้วยตนเองในเวลาที่สะดวก
บรรณานุกรม
} กรมวิชาการ ”การศึกษาความเป็นไปได้ของแนวการจัดการศึกษา ระดับประถม มัธยมและอาชีวศึกษาของไทยในทศวรรษ 1990” วารสารกรมวิชาการ. 25 (3): 29-35;(มีนาคม เมษายน)2536
} กองวิจัยนโยบายเทคโนโลยี ศูนย์เทคโนโลยีอิเล็คทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ. แนวทางการพัฒนาบุคลากรด้านเทคโนโลยี สารสนเทศของประเทศไทย. กรุงเทพ: เซนจูรี่, 2538
} กิดานันท์ มลิทอง. เทคโนโลยีการศึกษาร่วมสมัย. กรุงเทพ: เอดิสันเพรส โพรดักส์, 2536
} กำพล ดำรงค์วงศ์. การศึกษาเปรียบเทียบผลสำฤทธิ์ทางการเรียนด้านพุทธิพิสัยในวิชาคณิตศาสตร์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โดยใช้คอมพิวเตอร์ช่วยสอน 2 วิธี.
} วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต. กรุงเทพ: มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒประสานมิตร, 2534
} ขนิษฐา ชานนท์. “เทคโนโลยีคอมพิวเตอร์กับการเรียนการสอน” เทคโนโลยีการศึกษา 1 : 27-31; (เมษายน -มิถุนายน) 2532.
} คมกริช ทัพกีฬา. พฤติกรรมการใช้อินเตอร์เน็ตของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย ในโรงเรียนที่เข้าร่วมโครงการเครือข่ายคอมพิวเตอร์เพื่อโรงเรียนไทย. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต. กรุงเทพ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2540
} ครรชิต มาลัยวงศ์ . “ความก้าวหน้าและทิศทางของเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ในการเรียนการสอน” ใน เอกสารการสัมมนาเรื่องสื่อการ สอนอิเล็กทรอนิกส์ . กรุงเทพ: มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 2542
} ใจทิพย์ ณ สงขลา. “การสอนผ่านเครือข่ายเวิลด์ไวด์เว็บ” ใน วารสารครุศาสตร์. กรุงเทพ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2542
} ฉลอง ทับศรี. การเรียนรู้และการสื่อความหมาย. ชลบุรี : ภาควิชาเทคโนโลยีทางการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 2532
} ฉลอง ทับศรี. การวิจัยเพื่อการพัฒนาผลิตภัณฑ์(เอกสารประกอบการสอน). ชลบุรี : ภาคเทคโนโลยีทางการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 2537
} ช่วงโชติ พันธุเวช. “การออกแบบและสร้างบทเรียนคอมพิวเตอร์” เอกสารประกอบการประชุมทางวิชาการ เรื่อง คอมพิวเตอร์เพื่อการเรียนการสอน. มหาวิทยาลัยรามคำแหง วันที่ 10-11 กันยายน 2535
} ทิพย์เกสร บุญอำไพ. การพัฒนาระบบการสอนเสริมทางไกลผ่านอินเตอร์เน็ตของมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
} วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต. กรุงเทพ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2540.
} ธวัช หมอยาดี.ศึกษาเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและความคงทนในการเรียนวิชาภาษาอังกฤษของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 จากบทเรียนคอมพิวเตอร์ที่มีเสียงและไม่มีภาพประกอบ. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต. กรุงเทพ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2532.
